Tüm dünyada sportif sedanlarıyla tanınan BMW, X5´le lüks arazi araçları pazarına iddialı bir giriş yaptı. 5 Serisi platformu üzerine geliştirilen hafif arazi aracı X5, Alman firmanın ABD'deki fabrikasında üretiliyor. Sportif aktivite aracı SAV (Sport Activity Vehicle) olarak tanımlanan X5, ilk olarak 1999 yılı Detroit Fuarı'nda sergilendikten sonra aynı yıl eylül ayında da yollara çıktı. Avrupa'ya 2000 yılı başında gelen BMW X5, 6 silindirli 3.0 litre 231 HP ve 8 silindirli 4.4 litre 286 HP'lik motorlarla üretiliyor. X5, ülkemize her iki motor seçeneğiyle de ithal ediliyor.

Karoser, iç mekan
X5, ismindeki X'i dört tekerlekten çekiş sisteminden, 5'iyse aynı platformu paylaştığı 5 Serisi'nden alıyor. Station wagon bir 5 Serisi gibi görünen X5, 4665 mm'lik uzunluğuyla sedan 5 Serisi'nden (4775 mm) ve station wagon 5 Serisi'nden (4805 mm) daha kısa. 5 Serisi'nden 70 mm geniş ve 270 mm yüksek olan X5'in toplam ağırlığı 2.1 tonu buluyor.

Her açıdan estetik çizgileriyle etkileyici bir görünüme sahip olan X5, bir BMW olduğunu hemen fark ettiriyor. Önde kromajlı ve klasik böbrek formlu radyatör ızgarası, yanda şişkin ön ve arka çamurluklar, arkadaysa tamponun altında dışarı taşan dört iri egzoz çıkışıyla 17 inçlik şık jantlar, heybetli görünümü destekleyen ve karoserin hantal görünmesini engelleyen unsurlar. Ağır ve büyük kapılar, bir BMW klasiği olarak son derece lüks iç mekana genişçe açılıyor. İç mekanda ilk dikkat çeken, T formlu kokpitin sürücüye dönük olmaması. Formu farklı olsa da kullanışlılığı konusunda söyleyecek hiçbirşey yok, X5´in kokpitinde her unsur yerli yerinde, ergonomik sorunu olan hiçbir kumanda elemanı bulunmuyor. Radyo teyple ilgili bütün kumandaların direksiyon simidinde yer alması bir avantaj. Alışılmış BMW formatındaki gösterge tablosunun altında bulunan ince ekranda görülen yol bilgisayarı verileri, sinyal kolunun ucundaki düğmeyle değiştirilebiliyor. Deri kaplı koltukların sunduğu gerek oturma alanı, gerek baş ve gerekse diz mesafesi önde de arkada da yeterince iyi. Gerçi iç mekan Mercedes'in M Serisi kadar geniş değil ama sorun yok. X5'in bagaj hacmi aracın cüssesine göre biraz küçük kalıyor. 465 litrelik bagaj hacmi, koltukların 60:40 oranında katlanmasıyla 1550 litreye ulaşıyor.

Motor, performans
BMW X5´te 4.4 litrelik 32 supaplı ve V8 motor kullanılıyor. Silindir sırası başına çift eksantrikli olan motor, elektronik kontrollü enjeksiyon sistemiyle besleniyor. Tamamen hafif alaşım metallerden üretilen motor, BMW´nin tüm yeni nesil motorları gibi değişken zamanlamalı supap kontrol sistemi VANOS´a sahip. Bu sistem sayesinde alt devirlerde daha yüksek tork üreten motor, üst devirlerde de supapların açık kalma zamanını uzun tutarak performansı artırıyor. Üstelik bunları yaparken elde ettiği düşük emisyon değerleriyle Almanya´da D4 ve Avrupa genelinde geçerli olan EU3 emisyon normlarına da uyum gösteriyor. X5´in 4398 cc´lik motoru, 5400 d/d´de 286 HP güç ve 3600 d/d´de 440 Nm maksimum tork üretiyor. Bu göz kamaştırıcı verilerin doğal sonucu olarak 207 km/s maksimum hıza çok kısa sürede kolaylıkla ulaşabilen X5, her koşulda çok etkileyici performans gösteriyor. X5´in performansında standart olarak sunulan steptronic şanzımanın da payı var. Hem otomatik hem de manuel olarak yani tiptronic de kullanılabilen 5 kademeli şanzıman sistemi, "D" konumunda vites kolunun sola çekilmesiyle "Sport" konumuna, bir kez daha sola doğru çekilmesiyle "manuel" konuma geçiyor. Bu konumda kolun ileri geri hareketiyle X5´in vitesleri büyütülüp küçültülüyor. "Fast-off recognition" fonksiyonuna da sahip olan, yani sürücü ayağını tam gazdan geçtiği anda vites büyütmesini önleyerek gereksiz düşük devir kullanımlarını engelleyen ve motor freninin daha etkili kullanılmasını sağlayan şanzıman öylesine mükemmel çalışıyor ki, hem 4.4 litrelik motorun performansını karşılıyor hem de konforu sağlıyor. X5´te vites değişimlerini anlamak sadece motorun etkileyici sesinden anlaşılıyor. V motor, titreşimsiz ve dengeli çalışıyor.

Gaz pedalına basılmasıyla beraber görkemli bir homurtuyla hızlanmaya başlayan X5´le yaptığımız hızlanma ölçümlerinde hayli etkileyici değerler elde ettik. 0-100 km/s hızlanmasını 7.6 saniyede gerçekleştiren X5, 400 metrelik mesafeyi de sadece 15.6 saniyede katetti. Bu rakamlar, X5´in 2.1 tonluk ağırlığı düşünüldüğünde tek kelimeyle mükemmel. Elastite testlerinde de başdöndürücü değerler ölçtüğümüz X5, hem 60-100 km/s, hem de 90-120 km/s hızlanmasını 5.6 saniyede gerçekleştirdi. Tabii bu yüksek performansın bedeli de bir hayli ağır. Testimiz süresince 100 km´de ortalama 17.4 litre yakıt tüketen X5, bu konuda rakibi Mercedes ML430´dan da (16.1 lt) cömert. X5´in 92 litrelik depo hacmiyle ulaşabildiği 528 kilometrelik menzilse kısa.

Kullanım, konfor
X5, her detayın titizlikle tasarlandığı, güvenlik, performans ve konfor adına her türlü ayrıntının çok iyi düşünüldüğü bir araç. Bağımsız süspansiyon sistemiyle her koşulda konfor ve güvenliği sağlayabilen X5´in çok kollu aks sistemi, 7 Serisi´nden adapte edilmiş.

X5´in standart donanımında bulunan sürekli dört çeker sistemi ADB-X, DSC, CBC, ASC-X gibi elektronik ünitelerle desteklenmiş. Sistem, normal kullanımda motor gücünün yüzde 68´ini arka, yüzde 32´sini de ön tekerleklere aktarıyor. Bu dağılım oranı motor gücünün direksiyona fazla yansımasını engellediğinden kullanım konforu sağlıyor. Arazi ve kaygan yol koşullarındaysa yeni elektronik diferansiyel kilit sistemi ADB-X, bir tekerleğin boşa döndüğünü algıladığında onu frenliyor ve aynı anda gücü boşa dönmeyen tekerleklere aktarıyor. Ana beynini elektronik dinamik denge kontrolü sistemi DSC´nin oluşturduğu çekiş ünitesi, -fizik kuralları zorlanmadıkça- her koşulda aracı izinde tutuyor. Bu destekle müthiş yol tutuş özellikleri kazanan X5, hafif arazi koşullarında da devredeyken aracı 7 km/s hızda tutan HDC (Hill Descent Control-tepe iniş kontrolü) sistemiyle emniyet sağlıyor. Ama tüm bu sistemlere karşın arazi takviyesi olmadığından X5´in gerçek arazi koşullarında pek şansı yok.

BMW X5, off-road değil, on-road için tasarlanmış, hızlı geçinen birçok GTI´a meydan okuyabilecek gerçek bir asfalt canavarı. Yürüyen aksamındaki yüksek teknoloji, X5´in iç mekanında da hakim. Yükseklik ve derinlik ayarı elektrikli yapılan direksiyon, kolayca istenen pozisyona getirilebilen koltuklar, ışığa duyarlı elektrokromatik iç ve dış aynalar, elektronik klima, park mesafe kontrolü, ışığı yansıtan ön cam, ısı izoleli yan camlar, yüksek kaliteli ses düzeni, bir teknoloji üssü olan X5´in üstün özelliklerinden sadece birkaçı. Özetle X5´te konfor, ergonomi ve lüks adına herşey düşünülmüş. Tüm kontrollere kolay ulaşıldığı iç mekanda malzeme kalitesine diyecek birşey yok. Ancak plastik aksam ve kapı camlarından gelen sesler bizde rahatsızlık yarattı. Bu seslerden Amerika´daki işçiliğin Almanya´daki kadar mükemmel olmadığı anlaşılıyor. Gözümüze takılan bir başka olumsuzluk da özellikle geri manevralardaki görüş problemi. Vites geriye takıldığında sağ dış aynanın açı değiştirip yere doğru dönmesi kaldırım kenarlarına park yaparken kolaylık sağlıyor ama geri gitmek istendiğinde yeri gösterdiğinden otomatikman devreden çıkmış oluyor ve sürücüyü zaten uzakta kalan arka camı kullanmaya mecbur ediyor. Bu da dar sokaklarda yapılan geri manevraları dert haline getiriyor. Ayrıca direksiyon sistemi biraz fazla turlu ve gereğinden ağır olması da manevraları zorlaştıran bir başka problem. X5´in bagaj kullanımı da biraz sorunlu. İki parça açılan bagaj kapağı, küçük eşyaları yerleştirirken büyük kolaylık ama ağır eşyaları alt kapak seviyesine kaldırıp onun üzerinden kaydırmak biraz zahmetli. Kapağın çizilmesi de cabası. Ayrıca bagaj örtüsünün kullanımı da epey uğraştırıyor.

Ön koltukların üç aynı konum hafızalı tüm ayarlarının yanısıra, arka koltukların sırtlıklarının da elektrikli olarak ayarlanabilmesi olumlu. X5'in yol tutuş özelliklerinin yanısıra fren performansı da sportif otomobillerden farklı değil. 60 km/s hızda yaptığımız panik frende 11 metre gibi muhteşem bir mesafede de duran 2.1 tonluk araç, 100 km/s hızdaysa 40 metrede emniyetle durmayı başardı. Tabii bunda X5'in elektronik fren kuvvet ünitesi destekli pnömatik fren sisteminin önde 332 mm, arkadaysa 324 mm çaplı büyük fren disklerinin rolü büyük.