Çevredeki önemli gompa/köyler:
Lamayuru (muhteşem manzarası var), Likir, Basgo, Tikse (sabah ayinlerine turistleri sessiz bir köşede durmak şartıyla kabul ediyorlar ve hatta

Ladakj-Lamayuru Köyü

gurgur denilen tibet çayından da ikram ediyorlar), Hemis, Shey Palace. Bunların dışında da çok fazla gompa, müze var ama ben görmedim.
Tikse ve Hemis yakınlarında eylül ortalarına doğru 2-3 gün süren ayinler olurmuş ve festival.
Tüm gompa ve köyler dimdik kayların tepesinde kurulmuş, hep tırmanmak gerekiyor. Hemen hepsinde altın, bronz veya başka şeyden oldukça büyük ve süslü Buddha heykelleri var. Hemen hepsine giriş ücreti var, ayrıca bağış da toplamaya çalışıyorlar. (Girişler 20 rupee civarında, tabii sadece turistler için)
Leh o yükseklikte, kıraç dağların arasında İndus nehrinin yarattığı bir serap - yeşil, ağaçlı ve çiçeklerle dolu. Resimlerden gördüğüm kadarıyla da ayinler sırasında da bölge insanının rengarenk giysileri ile tam bir cümbüş.

Yol genelde Haziran Ekim arası açık olurmuş ama yine de yağmurla heran kapanabilir, ya da düşen kayalarla, karla.

Srinagar'da gölün ve vadinin etrafından dolanıyor ilk başta,
Kashmir-Ladak arası yol
Dağ manzarası
vadi nefis, çam ormanları ve pirinç tarlaları birbiri içinde. Vadide biraz yükselince Somarang'a varılıyor, 2500 metrede buzulların dibinde ufak bir köy.

Burada askerler yolu kontrollü açıp kapatıyorlar, yol çok dar ve dik, vadinin bir yanında, sarp kenardan döne döne dağın tepesine çıkıyorsunuz, aynı anda sadece bir yönden araç işleyebiliyor. Çok dik ve çok dar. Zoji La (La geçit demek) 3500 metrede, geçitten sonra artık ağaçlar bitiyor, sarp kayalar ve dağlar başlıyor, bunları nasıl aşarız diye insanın inanamadığı cinsten sarp dağlar.

Her dağ başka bir renk ve tür, kimi mor, kimi turuncu, kimi kum, kimi buzul altında binlerce yıldır uyuyor.
Etrafta olan tek canlılar, bu uçsuz bucaksızlıkta her köşede biten askerler. Bir taraf dik dağ, arada tek şeritlik yol, yolun yan tarafında tanklar tüfekler üzerinizden dağlara çevrilmiş.

Ne yazık ki resim çekmek yasak, askerler bana anlamsız gözlerle bakıyorlar (yol bounca kendi dışımda 2 tane turist gördüm, ikisi de çılgındı - birisi local otobüsle gidiyordu, diğeri de bisikleti ile!!) ve her dakika durdurup kayıt alıyorlar. Yol, ilk günkü durağımız olan Kargil'e doğru iyice tehlikeli oldu - vadi öyle dar ki ateş açılsa kaçmak imkansız.

Kargil son Müslüman şehir - Leh Srinagar yolunun ortası ve mecburi geceleme yeri olması dışında hiçbir özelliği yok. Kapkaranlık, çirkin bir şehir. Geçen temmuzdaki bombalı saldırıdan beri akşamları elektrik verilmiyormuş, herkes mumla oturuyor - Pakistan sınırı yanı başımız.

Şehirde birbirinden pis 2 otel var, biz Dzoji La Otelini seçtik, sanırım gecesi 7-8 USD gibi.
Aşırı soğuk ve telefon imkansız. Sabah son bombalamadan sonra yeri değişen benzin istasyonunu bulmak için 1.5 saat harcadık, ama burada zaman durmuş gibi nasılsa. Mubek ilk budist köyü, artık Pakistan sınırından ve savaştan uzaklaştık, kayaya oyulmuş bir Buddha heykeli var.

Ve sonunda 4150 metredeki Fotu La'yı aşıyoruz, manzaralar mükemmel ve gerçek dışı.

Dimdik uçurumların kenarlarından rengarenk dağların arasından aşağıdaki nehirlere iniyoruz, bu yolları nasıl açtıklarını düşünüp duruyorum.

Bir kayaların zirvesindeyiz, bir kum tepelerini dolanıyoruz, bazen bir köy beliriyor, bordo-turuncu renkli rahipler ellerinde sepet, içlerinde biraz önceki dağın rengini veren turuncu kuru çiçekler.
Doğal ilaçları neden meşhur belli, hepsi belirli zamanda belirli yerden toplanıyor. Burası gerçekten bildiğim tüm dünyaların dışında biryer.

Dönüşte ise 1 gece önceden kabus görüyorum - Kargilde bombalanıyoruz, ama yola çıkınca herşey bitiyor: yol öyle huzur verici ki. İlk gece yine Kargilde aynı otelde kalıyoruz. Sabah 4 olmadan yola çıkıyoruz. O karanlıkta o tehlikeli yerlerde askeri birliklerin uykulu 1-2 nöbetçisi dışında kimse yok.

06:00'da Drass'da mola veriyoruz, Sibirya'dan sonraki 2. en soguk yermiş dünyadaki - inanması zor değil. Öğlene doğru güzelim Srinagar vadisine iniyoruz, kendimi eve gelmiş gibi hissediyorum.
Yola erken çıkmamızın nedeni sabah yolu aksi istikamete doğru kapamalarından önce geçitten geçebilmek. Sabah 7:30'da Zoji La'da Boğaz trafiğini aratmayan bir konvoy vardı - erken çıkmak işe yaradı!

Ben aslında Dharamsala'ya da gitmek istiyordum - Dalay Lama orada yaşıyor, Tibet çoğunluğu olan bir bölge ama Muson nedeniyle yollar çok kötüydü - gidemedim. Leh'ten sonra çok anlamlı olur muydu bilmiyorum ama bölgeye gidenler için özellikle Kashmir'e gitmeyenlere önermek istiyorum - Delhi, Dharamsala ve Leh yapılabilir.

Ladakh'da bir köyde kayaya oyulmuş Buddha heykeli