Kentleri:
Merkez, Göynücek, Gümüşhacık, Hamamözü, Merzifon, Suluova, Taşova
Amasya, uygarlıklar beşiği güzel yurdumuzun Orta Karadeniz Bölgesi Yeşilırmak
Vadisinde Harşena Dağı eteklerine kurulan nadide incilerinden biridir.
Arkeolojik verilere göre Kalkolitik Çağa (M.Ö. 5500) kadar uzanan bir
geçmişe sahiptir. Bu tarihi süreç içinde; Hitit Frig, Kimmer, İskit,
Lidya, Pers, Hellen, Roma, Bizans, Danişmend, Selçuklu, İlhanlı ve Osmanlı
medeniyetlerine ev sahipliği yapmıştır. 7 bin yılın üzerindeki eski
tarihi boyunca krallık başkentliği yapmış, bilim adamları, sanatkarlar,
şairler yetiştirmiş, şehzadelerin eğitim gördüğü bir belde olmuştur.
Açık bir Müze- Kent görünümündeki bu antik şehir; krallıklara başkentlik
yapmış, Anadolu'nun Oxford'u unvanıyla bağrından pek çok bilim adamı,
sanatkâr, yazar ve şair çıkarmış, nicelerine de ilham kaynağı olmuş,
Selçuklu ve Osmanlı Şehzadelerinin yetiştirildiği bir eğitim beldesi
olarak görev yapmış, özellikle Osmanlı Döneminde uzun yıllar çeşitli
bilim ve sanat dallarına öncülük etmiştir. Doğuda Tokat, güneyde Tokat
ve Yozgat, batıda Çorum, kuzeyde Samsun illeriyle çevrilidir.
Milli
Mücadelemizin temeli burada atılmış, ilk özgürlük meşalesi burada yakılmış,
"Milletin istiklalini yine milletin azm u kararı kurtaracaktır"
ilkesi tüm yurda buradan duyurulmuştur. Amasya, tarihi ve kültürel zenginlikleri
yanı sıra, özellikle Yeşilırmak kıyısına yapılmış Yalıboyu evleri ile
dikkat çekmektedir.
Dünyanın ilk coğrafyası Strabon, Sultan II. Murat, Yavuz Sultan Selim,
Hattatlar piri Şeyh Hamdullah, Fatih Döneminin ünlü hekimi Sabuncuzâde
Şerafeddin gibi pek çok ünlü şahsiyet Amasya'da dünyaya gelmiş ve burada
yetişmişlerdir.
Amasya Kalesi, muhteşem Harşena Dağı'nın zirvesinde, heybetli bir hükümdarın
başındaki yakut bir taç gibi durur. Boynuna takılmış zümrüt gibi gerdanlık
gibi nazlı nazlı akan Yeşilırmak boyunca sıralanan, birbirinden güzel
Yalıboyu Konakları, bu gerdanlığa dizilmiş nadide elmaslar gibidir.
Üzerindeki Çağlayan Köprü, İstasyon Köprü, Alçak Köprü ve Künç Köprü,
Mahalleleri değil adeta çağları ve kültürleri kucaklaştırmakta ve birbirine
bağlamaktadır.
Doğa
harikası Borabay Gölü ve çevresi ile Terziköy Kaplıcaları'nın Bakanlar
Kurulu'nca turizm merkezi olarak tespit edilmesinin yanı sıra Turizm
Bakanlığımızca da ilimiz düzeyindeki Turizm Envanteri ve Turizm Geliştirme
Planı hazırlanmıştır. Bu uygulama ile var olan kaynakların turizm sektörü
hizmetine nasıl sunulabileceği uzmanlık dalında araştırılarak, Geliştirme
Planı ile de İlimiz Turizm hareketlerine gerek yatırımcı gerekse turist
açısından yeni ufuklar açılmaktadır. Amasya'dan El askısı yazma, yemeni,
ev yapımı kuşburnu ezmesi, pirinç ve elma alınması önerilir.
Bu arada 19 Mayıs 1919'da Samsun'da başlayan Milli Mücadelenin ilk adımı
12 Haziran 191 9'da Mustafa Kemal'in Amasya'ya gelmesiyle devam etmiştir.
Kurtuluş Mücadelesinin planları hazırlanmış, Erzurum ve Sivas Kongrelerinin
toplanmasına burada karar verilmiş, 22 Haziran 191 9'da yayınlanan "Amasya
Tamimi" ile "Milletin istiklalini yine milletin azim ve kararının
kurtaracağı" Amasya'da ilan edilmiştir.
Tarihin akışı içerisinde önemli roller üstlenmiş olan Amasya, Türkiye
Cumhuriyetinin kuruluşunda ilk önemli adımın atıldığı yer olmuştur.
Sıcak yöre insanımız, geleneksel kültür değerlerimizi, sahip olduğu
doğa harikası çekicilikleri, tarihi değerleri, termal kaynakları, yerel
turizmi geliştirmek amacıyla, yerli-yabancı yatırımcı ve turistlere
sunmak onlarla paylaşmak arzusundadır.