İlin adı nereden geliyor? Kentin adının nreden geldiğine dair değişik iddialar vardır. Bir iddiaya göre, Hititler'in kuzey komşusu Kaşkallar yöreye adlarının vermişlerdir. Burada bulunan Tumanna kentine zamanla 'Kaşkalların Kenti Tumanna' anlamına gelen Gastumanna denilmeye başlanmış, bu giderek Kastamonu'ya dönüşmüştür.

Başka bir iddaya göre, 'Bizanslılar'ın Komnenos kalesi' anlamına gelen Kastra Komnen denmiştir. Bu söyleyiş zamanla Kastamonu şeklinde değişmiştir.

Kentleri : Kastamonu, Tosya, Taşköprü

Kastamonu Evliyalar Şehri olarak da ünlenmiştir. Başta, Mutasavvıf Şeyh Saban'ı Veli olmak üzere bir çok ermişten kalan eserler ve hatıralar Kastamonu'yu Din turizminin ilgi odaklarından biri haline getirmiştir. Bu eserlerin içinde en önemlileri Şeyh Şaban'ı Veli külliyesi, Benli Sultan Külliyesi ve Aşıklı Sultan Türbesidir.

Kastamonu ili Karadeniz Bölgesinin Batı Karadeniz bölümünde yer almaktadır. Kuzeyde Karadeniz kıyısından güneyde İç Anadolu Bölgesiyle doğal sınır oluşturan dağlık alanın kuzey yamaçlarına kadar uzanır.
Çok eski bir yerleşim alanı olduğu saptanan bu ilmizin toprakları oldukça engebelidir. Bu engebeli alanda yer alan ve fazla yüksek olmamasına karşın kolay geçit vermeyen dağlarla yörenin tarihsel geçmişi arasında destanlara bile konu olan bir ilişki bulunmaktadır.

Kastamonu ilinin kuzeyinde Karadeniz, doğusunda Sinop, güneydoğusunda Çorum, güneyinde Çankırı, batısında Karabük, kuzeybatısında Bartın illeri yer alır.

Giderek güneye ve kuzeye doğru gelişen kentin genellikle batı yakasında ticarethaneler , doğu yakasında da yönetsel ve resmi yapılar yer alır. Eski kentte yer alan ve yörenin tipik mimari özelliklerini taşıyan bahçe içindeki eski evlerin korumaya alınması düşünülmektedir.

Kastamonu ilinin başlıca el sanatları dokumacılık, yazmacılık, urgancılık, ve dericiliktir. Günümüzde özgünlüğünü yitiren ünlü Kastamonu yazmaları daha çok kuş, horoz, geyik ve at motiflidir. İldeki başlıca eğitim ve kültür kurumları Ankara Üniversitesi'ne bağlı Kastamonu Meslek Yüksekokulu ile Kastamonu Eğitim Yüksekokulu'dur.

Kastamonu ve İlçelerinin en yaygın gelir getirici olan el sanatı Çarşaf Bağı özellikle yerli dokuma "sarı kıvrak" yatak çarşaflarının iki uzun kenarına veya dört kenarına pamuk ipliğinden alet kullanılmaksızın kadınların parmak uçları tırnakları marifetiyle düğümler atılarak yapılan süslemelerdir.

Cumhuriyetin ilanından sonra ülkenin çeşitli yörelerine yaptığı gezilerden birinde Kastamonu ve İnebolu'ya gelen Mustafa Kemal 24 Ağustos 1925'te Kastamonu halkının karşısına Panama şapkasıyla çıktı. Böylece kıyafetteki çağdaşlaşmanın ilk adımı Kastamonu'da atılmış oldu.

Kastamonu Cumhuriyetimizin kuruluşu sırasında bir yandan İnebolu-Ankara cephane, asker ulaşım hattının bütün sorumluluğunu üstlenmiş , diğer yandan da Konya ve Ankara'yla birlikte en çok şehit veren illerimiz arasında 3. il olarak yer almıştır. Bu nedenle İstiklal Savaşımızın en büyük Anıtı Kastamonu'da yaptırılmıştır.

Kastamonu, ulaşım açısından ise Sinop limanına giden İpek Yolu güzergahlarının kavşak noktasında yer almaktadır. Otobüs Terminali İl merkezindedir. 6 ilçesi deniz kıyısında olan Kastamonu'nun İnebolu İlçesi'nde küçük tonajlı gemilerin yük alıp boşaltabilecekleri bir liman bulunmaktadır. Ayrıca, Cide, Abana, Çatalzeytin ilçelerinde küçük limanlar mevcuttur. Kastamonu havaalanı yapım çalışmaları sürmektedir.